Nhà giáo – Lao động sáng tạo

Hiểu ngắn gọn, Chương trình nhà trường là chương trình được xây dựng để phù hợp với 1 ngôi trường trên cơ sở chương trình của Bộ GD&ĐT. Cụ thể, trong chương trình môn Ngữ văn của Bộ GD&ĐT hiện hành, bài “Viết mở bài và kết luận cho bài văn nghị luận” được đưa vào lớp 12, chúng tôi đã chuyển lên dạy ở lớp 10. Lớp 12 chỉ là củng cố kĩ năng.

Bên cạnh đó, việc xây dựng chương trình nhà trường phù hợp giúp chúng tôi chủ động về thời gian tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho học sinh. Đó là các kế hoạch trải nghiệm liên môn, học sinh cùng một lúc được tiếp nhận kiến thức của nhiều môn học trong một kế hoạch học tập, trải nghiệm.

Một buổi học vui nhộn của cô Nguyễn Kim Anh.

Ví dụ, ở lớp 12, học sinh được tham gia “Hành trình tri ân”, là hoạt động trải nghiệm liên môn Ngữ văn – Lịch sử – Địa lý – Giáo dục công dân – Giáo dục quốc phòng trong 3 ngày, 2 đêm đến các “địa chỉ đỏ” của miền Trung ruột thịt. Học sinh lần lượt được viếng thăm, học tập và cảm nhận sâu sắc ở: Ngã ba Đồng Lộc, Nghĩa trang liệt sĩ Quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang liệt sĩ Đường Chín, Thành cổ Quảng Trị, bến sông Thạch Hãn lịch sử, cầu Hiền Lương – sông Bến Hải, viếng mộ Đại tướng Võ Nguyên Giáp, thăm quê nội và quê ngoại của Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu.

Sau hành trình này, học sinh thu nhận được rất nhiều về kiến thức tất cả các môn. Với môn Ngữ văn, là những cảm xúc mà nếu ở 4 bức tường lớp học không thể có được, dù thầy cô giáo dạy hay đến đâu.

Như học sinh Tạ Hoàng Anh đã viết:

“Những ngôi nhà bé nhỏ

Các anh về nghỉ ngơi

Lặng ngắm sắc hoa tươi

Thoảng hương trầm thơm ngát

Giữa chiều đông bát ngát

Cúi đầu trước nhà anh

Tâm nhang gửi lòng thành

Trường Sơn mênh mang quá

Người đi vào sương giá

Âm dương cách nẻo về

Con của mọi miền quê

Cùng bên nhau nằm lại

Lòng biết ơn còn mãi

Những ngôi nhà nhỏ ơi”

Điều khó nhất là các nhà quản lý giáo dục từ các cơ sở giáo dục đang rất băn khoăn, đó là làm sao tổ chức học cho các môn bắt buộc và các môn tự chọn được hài hòa. Bây giờ, các nhà trường đang tổ chức dạy học các môn bắt buộc, nên việc xếp thời khóa biểu khá thuận lợi. Nhiều người chưa hình dung ra, nếu học sinh học theo chọn lựa môn thì cơ chế lớp học sẽ như thế nào.

Đơn cử, hai học sinh ngồi cạnh nhau trong lớp, chọn môn khác nhau thì giờ học môn theo nguyện vọng ấy sẽ ra sao. Khi ấy, mỗi học trò có một thời khóa biểu khác nhau và cần phải phá vỡ cơ cấu lớp học.

Việc này, ở trường tôi đã thực hiện thành công nhiều năm nay trên cơ sở cho học sinh chọn học chuyên đề tự chọn (học nâng cao các môn Toán, Văn, Lý, Hóa, Sinh, Sử, Địa) và sinh hoạt câu lạc bộ theo sở thích. Như vậy, 1.000 học sinh sẽ có 4.000 nguyện vọng khác nhau.

Phải làm sao sắp xếp và điều hành hiệu quả. Làm sao giúp các em được thỏa nguyện mà không bị đảo lộn những kế hoạch của nhà trường. Điều này, lãnh đạo trường tôi đã có kinh nghiệm.